Nghiên cứu đánh giá triển vọng khoáng hóa vàng-sulfid liên quan với hoạt động magma xâm nhập granitoid đới Lô Gâm, Đông Bắc Việt Nam

03/10/2019
Hiện nay trên thế giới có rất nhiều công trình nghiên cứu về vàng liên quan với xâm nhập, trong đó, phổ biến là các kiểu vàng liên quan với xâm nhập khử hay vàng liên quan với xâm nhập oxy hóa,… Mô hình các hệ vàng liên quan với xâm nhập khử là một phân loại mỏ mới được xác định vào những năm 1999 của thế kỷ trước, dựa vào các nghiên cứu chi tiết về quặng hóa vàng ở vùng Alaska nước Mỹ và Yukon ở Canada.
Đây là một mô hình mới đề cập đến các mỏ vàng liên quan với các đá granit khử, trong đó, hàm lượng Au thấp (≤1g/T) nhưng lại có trữ lượng khai thác lớn (thông thường, các loại hình mỏ vàng này  trên thế giới phổ biến có tài nguyên vàng thường lớn hơn 30 tấn Au).
 

Ở nước ta hiện nay có rất ít nghiên cứu sâu về quặng hóa vàng liên quan với xâm nhập. Đến nay, kiểu quặng hóa vàng-sulfur liên quan đến xâm nhập mới chỉ được xác định tại các mỏ Au-Sb Làng Vài-Khuôn Pục tỉnh Tuyên Quang thuộc đới Lô Gâm, Đông Bắc Việt Nam. Theo các nghiên cứu bước đầu của đề tài “Nghiên cứu đánh giá loại hình vàng hạt mịn và siêu mịn trong các kiểu quặng hóa khác nhau khu vực Đông Bắc Việt Nam và đề xuất giải pháp công nghệ thu hồi thích hợp không gây ô nhiễm môi trường” - mã số KC08.14/11-15, kiểu quặng hóa Làng Vài-Khuôn Pục có mối liên quan với xâm nhập granit. Các kết quả của đề tài KC08.14/11-15 thôi thúc các nhà nghiên cứu của Viện Địa chất thực hiện nghiên cứu tiếp theo để đánh giá triển vọng của kiểu quặng hóa này trong đới Lô Gâm, nơi đã có các dấu hiệu biểu hiện quặng hóa Au-As như Lũng Luông, Làng Cam-Làng An (phía bắc nút quặng Làng Vài-Khuôn Pục). Những biểu hiện quặng hóa này cần được nghiên cứu một cách đầy đủ và có hệ thống, nhằm xác định mối liên quan giữa khoáng hóa và xâm nhập granit khử, trên cơ sở đó, xác lập các tiêu chí đánh giá triển vọng đối với kiểu quặng hóa Au-sulfur (chủ yếu Au-As) khu vực đới Lô Gâm.

Với mục tiêu làm sáng tỏ mối quan hệ giữa khoáng hóa vàng-sulfid với hoạt động magma xâm nhập granitoid đới Lô Gâm, Đông Bắc Việt Nam và đánh giá triển vọng khoáng hóa vàng-sulfid đới Lô Gâm, từ năm 2017 đến năm 2018, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã giao nhiệm vụ: “Nghiên cứu đánh giá triển vọng khoáng hóa vàng-sulfid liên quan với hoạt động magma xâm nhập granitoid đới Lô Gâm, Đông Bắc Việt Nam” - mã số VAST05.01/17-18 cho Viện Địa chất chủ trì thực hiện và TS. Phạm Thị Dung làm chủ nhiệm. Đề tài đã được Hội đồng Khoa học và Công nghệ cấp Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đánh giá nghiệm thu xếp loại xuất sắc vào ngày 28/02/2019.

ptdung1
Hình 1. (a) Sơ đồ mô hình khoáng hóa vàng liên quan với xâm nhập (theo Lang et al., 2000); (b) Mô hình phân vùng kim loại của hệ vàng liên quan với xâm nhập (theo Hart et al., 2002; Hart, 2007); (c) Mô hình minh họa quá trình tiến hóa dung dịch thành tạo quặng do quá trình tương tác đá và chất lưu (Nevolko P.A et al, 2019).

Sau 02 năm thực hiện, đề tài đã làm sáng tỏ bản chất thành phần cũng như tuổi của các granit trong khu vực, bản chất quặng hóa và tuổi quặng hóa của các mỏ khoáng Au – sulfid khu vực Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang. Bên cạnh đó, đề tài đã xác lập được mối liên quan nguồn gốc giữa khoáng hóa vàng – sulfid với hoạt động magma granit trong khu vực và xây dựng được mô hình khoáng hóa vàng liên quan với các xâm nhập granit khử (hình 1); đồng thời xác lập được các tiêu chí đánh giá triển vọng đối với kiểu quặng hóa Au-sulfid, trên cơ sở đó đã xây dựng được sơ đồ phân vùng triển vọng khoáng hóa vàng-sulfid đới Lô Gâm tỷ lệ 1:200.000 (hình 2).

ptdung2
Hình 2. Sơ đồ khoanh vùng triển vọng khoáng sản vàng – sulfid đới Lô Gâm miền Bắc Việt Nam (thu nhỏ từ tỷ lệ 1:200.000)

Đề tài đã góp phần đào tạo được 01 thạc sĩ (đã bảo vệ tháng 01/2019). Đề tài đã có 02 bài báo đăng trên tạp chí Ore Geology Reviews thuộc danh mục SCI; 01 bài báo đăng trên tạp chí Địa chất và 01 bài hội thảo quốc tế, cụ thể:

  1. Peter A. Nevolko, Thi Dung Pham, Trong Hoa Tran, Tuan Anh Tran, Thi PhuongNgo,Pavel A. Fominykh, 2018.Intrusion-related Lang Vai gold-antimony district (Northeastern Vietnam):Geology, mineralogy, geochemistry and 40Ar/39Ar age. Ore Geology Reviews 96 (2018) 218–235.
  2. Peter A. Nevolko, Pham Thi Dung, Pavel A. Fominykh, Tran Trong Hoa, Tran Tuan Anh,Ngo Thi Phuong, 2019.Origin of the intrusion-related Lang Vai gold-antimony district (Northeastern Vietnam): Constraints from fluid inclusions study and C-O-S-Pb isotope systematics.Ore Geology Reviews 104 (2019) 114–131.
  3. Phạm Thị Dung, Trần Trọng Hòa, Trần Quốc Công, Trần Hồng Lam, Đào Thái Bắc, Phạm Ngọc Cẩn, Bùi Ấn Niên, Phạm Thị Phương Liên, 2018. Một số kết quả về thành phần vật chất và điều kiện áp suất – nhiệt độ thành tạo của các đá granit Permi – Trias khu vực Chiêm Hóa tỉnh Tuyên Quang. Tạp chí Địa chất, loạt A số 366/2018, trang 1-11.

Việc nghiên cứu chi tiết về quặng hóa cũng như bản chất thành phần của các đá granit đới Lô Gâm (cụ thể là vàng – sulfide kiểu Sb-Au-As và các đá granit khu vực Tuyên Quang) có ý nghĩa quan trọng không chỉ phục vụ thiết thực cho công tác quản lý tổng hợp và khai thác, sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên, mà còn là vấn đề rất thực tiễn đối với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực khai thác và chế biến khoáng sản trong khu vực, đặc biệt là vấn đề mở rộng triển vọng các diện tích quặng đã có, phát hiện các điểm quặng mới và sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên.

Nguồn tin: TS. Phạm Thị Dung - Viện Địa chất
Xử lý tin: Minh Tâm - Mỹ Hải



Tags:
Tin liên quan